ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA TRANSPORTU I GOSPODARKI MORSKIEJ
z dnia 14 marca 2001 r.
w sprawie przepisów porządkowych obowiązujących na obszarze kolejowym, w pociągach i innych kolejowych pojazdach szynowych.
(Dz. U. z dnia 9 kwietnia 2001 r.)
Na podstawie art. 48 ust. 6 ustawy z dnia 27 czerwca 1997 r. o transporcie kolejowym (Dz. U. Nr 96, poz. 591, z 1998 r. Nr 106, poz. 668, z 1999 r. Nr 84, poz. 934 oraz z 2000 r. Nr 84, poz. 948, Nr 120, poz. 1268 i Nr 122, poz. 1314) zarządza się, co następuje:
§ 1. Na obszarze kolejowym, w pociągach i innych kolejowych pojazdach szynowych, z zastrzeżeniem § 2 i 3, zabrania się:
1) niszczenia i uszkadzania budynków, budowli i urządzeń kolejowych oraz kolejowych pojazdów szynowych,
2) naruszania stanu urządzeń sterowniczych, zabezpieczających, sygnalizacyjnych i ostrzegawczych oraz wywierania wpływu na ich działanie, w szczególności przez ich uszkadzanie, manipulowanie nimi i zmianę ich usytuowania,
3) naruszania stanu znaków sygnalizacyjnych i ostrzegawczych oraz wywierania wpływu na ich działanie, w szczególności przez ich uszkadzanie, zmianę usytuowania i obrazu, a także ich naśladowania poprzez ustawianie w pobliżu torów kolejowych świateł lub innych obiektów imitujących takie znaki,
4) posługiwania się urządzeniami alarmowymi i awaryjnymi bez uzasadnienia,
5) wchodzenia do miejsc, pomieszczeń i pojazdów, do których wstęp jest zabroniony,
6) manipulowania urządzeniami znajdującymi się w miejscach i pomieszczeniach zamkniętych oraz urządzeniami, do których dostęp jest zabroniony,
7) dokonywania czynności grożących wywołaniem pożaru, a w szczególności wzniecania lub używania ognia, wypalania traw, wyrzucania niedopałków, palenia tytoniu w magazynach, składach, na rampach kolejowych i w ich pobliżu oraz w innych miejscach i pomieszczeniach, w których obowiązuje taki zakaz, podany do wiadomości przez wywieszenie ogłoszenia lub wynikający z odrębnych przepisów,
8) utrudniania poruszania się, w szczególności przez pozostawianie bagażu w miejscach do tego nieprzeznaczonych,
9) pozostawiania zwierząt bez dozoru oraz wprowadzania lub wpuszczania psów bez kagańców i smyczy oraz bez aktualnego świadectwa szczepienia,
10) palenia tytoniu poza miejscami do tego wyznaczonymi,
11) zażywania środków odurzających,
12) sprzedaży, podawania i spożywania napojów alkoholowych w zakresie określonym w odrębnych przepisach,
13) uprawiania żebractwa i gier hazardowych,
14) zanieczyszczania i zaśmiecania,
15) prowadzenia działalności gospodarczej, w tym prowadzenia akwizycji lub innej działalności zarobkowej, bez zgody zarządu kolei lub przewoźnika kolejowego,
16) fotografowania, filmowania, wykonywania szkiców i rysunków budynków, budowli i urządzeń oraz pociągów i innych kolejowych pojazdów szynowych, jeżeli zakaz taki wprowadzony jest przez zarząd kolei lub przewoźnika kolejowego,
17) zamalowywania elewacji budynków i budowli oraz pociągów i innych kolejowych pojazdów szynowych,
18) przeprowadzania zbiórek publicznych bez zgody właściwego zarządu kolei lub przewoźnika kolejowego,
19) umieszczania i usuwania napisów, ogłoszeń, reklam i rysunków bez zgody właściwego zarządu kolei lub przewoźnika kolejowego.
§ 2. Na obszarze kolejowym zabrania się ponadto:
1) wstępu i przebywania osób postronnych na torowiskach, nasypach, wiaduktach, mostach, w wykopach i w tunelach kolejowych,
2) przechodzenia pod wagonami i między wagonami,
3) przechodzenia i przejeżdżania przez tory w miejscach niewyznaczonych,
4) tarasowania torów i torowisk,
5) pozostawiania na przejazdach i przejściach pojazdów, zwierząt lub rzeczy,
6) przechodzenia i przejeżdżania oraz przepędzania zwierząt przez przejazdy lub przejścia, gdy:
a) zbliża się pociąg lub inny kolejowy pojazd szynowy, a przejazdy lub przejścia nie są zabezpieczone urządzeniami, o których mowa w lit. b) i c),
b) zapory są zamknięte lub zamykanie ich zostało rozpoczęte,
c) zbliżanie się pociągu lub innego pojazdu szynowego zapowiada sygnalizacja świetlna lub akustyczna,
d) zatrzymanie nakazuje sygnał dawany przez pracownika zarządu kolei lub przewoźnika kolejowego,
7) wprowadzania nieprzeznaczonych do odprawy rowerów, motorowerów, motocykli lub innych pojazdów, z wyjątkiem wózków inwalidzkich i dziecięcych,
8) jazdy rowerami, motorowerami, motocyklami lub innymi pojazdami oraz poruszania się na wrotkach i rolkach po peronach, w tunelach, w przejściach między peronami oraz w pobliżu torów, w odległości mniejszej niż 3 metry od skrajnej szyny,
9) samowolnego zajmowania placów na obszarze kolejowym oraz składowania lub wyładowywania na nich przesyłek i innych rzeczy.
§ 3. 1. W pociągach i innych kolejowych pojazdach szynowych zabrania się ponadto:1) przewozu osób pociągiem towarowym lub innym kolejowym pojazdem szynowym nieprzeznaczonym dla podróżnych,
2) wchodzenia bez zgody przewoźnika kolejowego do pociągów i wagonów niedostępnych dla ogółu podróżnych, a w szczególności do pociągów nadzwyczajnych, wagonów służbowych oraz do wagonów na torach postojowych,
3) wchodzenia do kabin sterowniczych pojazdów szynowych oraz uruchamiania tych pojazdów,
4) nieuzasadnionego unieruchamiania lub zatrzymywania pociągu, szczególnie przy użyciu hamulca awaryjnego,
5) wsiadania i wysiadania po sygnale odjazdu, podczas jazdy, z niewłaściwej strony oraz w miejscach do tego nieprzeznaczonych,
6) zajmowania miejsc w wagonie przed podstawieniem pociągu na tor przy peronie odjazdowym,
7) dokonywania zmian w urządzeniu pomieszczeń wagonów, z wyjątkiem zmian dopuszczonych przez przewoźnika kolejowego i uzasadnionych funkcjami tego urządzenia,
8) wyrzucania przedmiotów na zewnątrz,
9) zajmowania bez zgody przewoźnika miejsc w wagonach i przedziałach oznaczonych jako zarezerwowane lub miejsc zajętych przez inne osoby,
10) umieszczania na miejscach do siedzenia, leżenia lub spania nóg w obuwiu, zwierząt lub przedmiotów mogących uszkodzić lub zanieczyścić te miejsca,
11) samowolnego dokonywania zmian oznaczeń wagonów lub pomieszczeń w wagonach,
12) podczas jazdy:
a) wychylania się z okien,
b) otwierania zewnętrznych drzwi wagonów,
c) zatrzymywania się na pomostach między wagonami,
d) przechodzenia z jednego wagonu do drugiego, gdy wagony nie są połączone ze sobą przejściami ochronnymi,
e) przebywania na stopniach wagonu,
13) korzystania z ustępów, gdy o takim zakazie informuje odpowiednie ogłoszenie, a w szczególności podczas postoju pociągu na stacjach i przystankach,
14) zajmowania przez jednego podróżnego większej liczby miejsc, niż to wynika z posiadanego biletu,
15) wnoszenia na obszar kolejowy, do pociągów i innych kolejowych pojazdów szynowych rzeczy zabronionych na podstawie odrębnych przepisów.
2. Miejsce w wagonie przeznaczone dla inwalidy lub dla innej osoby uprawnionej może być zajęte przez podróżnego nielegitymującego się takimi uprawnieniami, z tym że na żądanie osoby uprawnionej lub przewoźnika kolejowego miejsce to należy zwolnić.
3. W wagonie sypialnym lub z miejscami do leżenia mogą przebywać jedynie podróżni posiadający bilety na przejazd i bilety na te miejsca, w czasie ustalonym przez zarządzającego wagonem.
4. Otwieranie okien i wentylatorów, regulowanie temperatury, oświetlenia i nagłośnienia w przedziale jest możliwe za zgodą współpodróżnych; w przypadku braku porozumienia podróżni stosują się do zaleceń obsługi pociągu.
5. W wagonie restauracyjnym lub barowym mogą przebywać podróżni jedynie w celu spożycia posiłku.
6. Po przybyciu pociągu lub wagonów bezpośredniej komunikacji do stacji końcowej podróżni obowiązani są opuścić pociąg.
§ 4. Zarządy kolei i przewoźnicy kolejowi obowiązani są rozpowszechniać niniejsze rozporządzenie w sposób zwyczajowo przyjęty.
§ 5. Rozporządzenie wchodzi w życie po upływie 14 dni od dnia ogłoszenia.
