Strona główna » Prawo » Nowe prawo

Nowe prawo

Wykaz oraz profesjonalne omówienia najnowszych zmian w prawie. Eksperci analizują wprowadzone w stanie prawnym zmiany i porównują je do stanu obowiązującego poprzednio.

Najnowsze zmiany w prawie

UE: nowa dyrektywa pomoże walczyć z unikaniem opodatkowania

Rada ECOFIN na posiedzeniu 8 lipca br. przyjęła dyrektywę wprowadzającą zmiany w zakresie opodatkowania spółek dominujących i zależnych różnych państw członkowskich. Zmiany usuną luki w obowiązującej dyrektywie poprzez rozwiązanie kwestii hybrydowych instrumentów finansowych. Ponadto przyjęcie dyrektywy ułatwi państwom zwiększenie dochodów i uniemożliwi ww. spółkom wykorzystywanie różnic między krajowymi systemami podatkowymi, a także unikanie opodatkowania ich zysków, przez stworzenie wspólnych zasad dla spółek pochodzących z różnych państw członkowskich. Przyjęcie nowych rozwiązań to ważny krok w walce z agresywnym planowaniem podatkowym i znaczący wkład Unii Europejskiej w międzynarodowe działania w zakresie zwalczania unikania opodatkowania. Na posiedzeniu ministrowie zapoznali się również z programem prac prezydencji włoskiej w obszarze gospodarczym i finansowym w II połowie 2014 r. Rada ECOFIN przyjęła oświadczenie, w którym poparła cele prezydencji włoskiej. Zgodziła się, że reformy strukturalne sprzyjające wzrostowi i stabilności fiskalnej wymagają szczególnej uwagi, z wykorzystaniem elastyczności wynikającej z obowiązujących reguł Paktu Stabilności i Wzrostu. Rada przyjęła także zalecenia i opinie dotyczące działań państw członkowskich w obszarze polityk gospodarczych, zatrudnienia i fiskalnych oraz przyjęła zalecenie w sprawie polityki gospodarczej państw członkowskich, których walutą jest euro.

Sejm podwyższył próg stosowania przepisów o zamówieniach publicznych

Próg prowadzenia zamówień publicznych wzrośnie z 14 do 30 tys. euro, dla instytutów naukowych będzie to 130 tys. euro, a dla uczelni wyższych 200 tys. euro - zdecydował w piątek Sejm. Zgodnie z nowelizacją podwyższony zostaje tzw. próg bagatelności, od którego trzeba stosować procedury przewidziane w przepisach o zamówieniach publicznych. Obecnie przetargi rozpisuje się na wszystkie zakupy warte więcej niż 14 tys. euro, co w sektorze nauki znacznie spowalnia prowadzenie badań. W nowelizacji podniesiono progi prowadzenia zamówień publicznych dla wszystkich podmiotów do 30 tys. euro, zaś do 130 tys. euro dla instytutów naukowych i 200 tys. euro dla uczelni wyższych. Ponadto przewidziano m.in. możliwość zamówienia z wolnej ręki podczas kupna rzeczy wytwarzanych wyłącznie dla prac badawczych, eksperymentalnych, naukowych lub rozwojowych, które nie służą prowadzeniu przez zamawiającego produkcji seryjnej, której celem jest osiągnięcie rentowności rynkowej lub pokrycie kosztów badań lub rozwoju. Zaproponowano też możliwość zamówienia z wolnej ręki sprzętu wytwarzanego tylko przez jednego producenta. Autorzy zmian zastrzegli też, że p.z.p. nie będzie stosowane w przypadku zamówień, których przedmiotem są usługi, które nie są w całości opłacane przez zamawiającego, lub z których korzyści, a nie tak jak obecnie własność, nie przypadają wyłącznie zamawiającemu dla potrzeb jego własnej działalności.

Do stworzenia takiego narzędzia zobowiązało Polskę prawo unijne. Na portalu opublikowano m.in. opisy ponad 450 procedur administracyjnych, zaakceptowanych przez poszczególne ministerstwa i właściwe urzędy centralne, odpowiedzialne za dane przepisy i realizację procedur. Są to np.: licencja na wykonywanie transportu drogowego taksówką, czy wpis do ewidencji instruktorów nauki jazdy, uznawanie kwalifikacji do wykonywania zawodu ratownik medyczny). Punkt umożliwia również kontakt z konsultantem infolinii, który odpowie na pytania użytkownika.

 
Źródło: mg.gov.pl, stan z dnia 24 lutego 2014 r.
 

Dobrowolne ubezpieczenie chorobowe - ograniczenie podstawy wymiaru składek

Od 1 stycznia do 31 grudnia 2014 r. podstawa wymiaru składek na ubezpieczenie chorobowe osób, które ubezpieczeniu chorobowemu podlegają dobrowolnie, nie będzie mogła przekraczać miesięcznie 9365 zł.
Podstawa wymiaru składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe od 1 stycznia 2014 r. nie może przekraczać 250% prognozowanego przeciętnego wynagrodzenia w gospodarce narodowej, tj. 9365 zł (Mon. Pol. poz. 4). Od 2014 r. maksymalna podstawa wymiaru składki na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe nie będzie ulegała zmianie co trzy miesiące (tak jak dotychczas) ale jest określona na cały rok.

Nowelizacja ustawy o scalaniu i wymianie gruntów

15 października br. weszła w życie ustawa o zmianie ustawy o scalaniu i wymianie gruntów, której podstawowym celem jest stworzenie korzystniejszych warunków gospodarowania w rolnictwie i leśnictwie poprzez poprawę struktury obszarowej gospodarstw rolnych i gruntów leśnych.
Ustawa zalicza inwestora realizującego inwestycje celu publicznego na obszarach scalenia do katalogu podmiotów partycypujących w kosztach postępowania scaleniowego (obok Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, która dokonuje tego w czasie budowania autostrady) oraz zagospodarowania poscaleniowego. Rozszerzono katalog przesłanek umożliwiających wszczęcie postępowania scaleniowego z urzędu o sytuacje wystąpienia w takiej sprawie inwestora, którego działalność spowodowała lub spowoduje znaczne pogorszenie rozłogów gruntów albo organu właściwego w zakresie ochrony przyrody, w przypadku, gdy korzystanie z gruntów, na których ochronie podlegają zagrożone wyginięciem gatunki roślin i zwierząt lub siedlisk przyrody, stało się niemożliwe lub istotnie ograniczone. Umożliwiono zmianę przebiegu granic nieruchomości zabudowanych w trakcie scalania gruntów bez zgody dotychczasowego właściciela, z zastrzeżeniem, że taka zmiana nie może pogorszyć warunków korzystania z nieruchomości. Od zgody uczestnika scalenia będzie uzależnione wydzielenie na jego rzecz gruntów zabudowanych.
Jednocześnie zostaną zachowane dotychczasowe przesłanki takiego wydzielenia w postaci uzyskania zgody dotychczasowego właściciela, który dokona rozbiórki lub przeniesienia zabudowań w oznaczonym terminie, albo wyrazi zgodę na dokonanie rozliczenia wartości zabudowań.
Zmiana obowiązuje od 15 października 2013 r.

Wysokość minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli

Opublikowano wysokość minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli na nowy rok szkolny. Rozporządzenie nie przewiduje podwyżek dla pedagogów.
W Dzienniku Ustaw opublikowano rozporządzenie Ministra Edukacji Narodowej z dnia 1 sierpnia 2013 r. zmieniające rozporządzenie w sprawie wysokości minimalnych stawek wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli, ogólnych warunków przyznawania dodatków do wynagrodzenia zasadniczego oraz wynagradzania za pracę w dniu wolnym od pracy (Dz. U., poz. 913).

Wchodzący w życie 1 września 2013 r. akt powiela ubiegłoroczne stawki wynagrodzenia zasadniczego nauczycieli:

  • dla nauczyciela stażysty: 2.265 zł;
  • dla nauczyciela kontraktowego: 2.331 zł;
  • dla nauczyciela mianowanego: 2.647 zł;
  • dla nauczyciela dyplomowanego: 3.109 zł.

20 lipca 2013 r. wchodzi w życie ustawa z dnia 19 kwietnia 2013 r. o zmianie ustawy o izbach lekarskich oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 779).

Nowe przepisy ujednolicają drogę odwoławczą od orzeczeń sądów dyscyplinarnych kończących postępowanie w sprawie wskazanych zawodów medycznych (lekarze, weterynarze, pielęgniarki i położne, farmaceuci oraz diagności laboratoryjni) - wybrany został model kasacji wnoszonej do Sądu Najwyższego. Ujednolicony został również termin wnoszenia tego środka oraz możliwość wnoszenia go od wszystkich orzeczeń niezależnie od rodzaju orzeczonej przez sąd dyscyplinarny kary. Kasacja będzie mogła być wnoszona z powodu uchybień wymienionych w art. 439 § 1 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. - Kodeks postępowania karnego (Dz. U. Nr 89, poz. 555 z późn. zm.) lub innego rażącego naruszenia prawa, może ona być również wniesiona z powodu niewspółmierności kary.

ZUS ogłosił, iż najwyższa podstawa wymiaru składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe w marcu, kwietniu i maju 2013 r. nie może przekraczać miesięcznie kwoty 9225,75 zł.
Przeciętne wynagrodzenie w czwartym kwartale 2012 r. wyniosło 3690,30 zł – zgodnie z komunikatem Prezesa Głównego Urzędu Statystycznego z dnia 11 lutego 2013 r. w sprawie przeciętnego wynagrodzenia w czwartym kwartale 2012 r. (M. P. poz. 88).
Zgodnie z art. 20 ust. 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. o systemie ubezpieczeń społecznych (Dz. U. z 2009 r. Nr 205, poz. 1585 z późn. zm.) podstawa wymiaru składek na dobrowolne ubezpieczenie chorobowe w marcu, kwietniu i maju 2013 r. dla:

  1. osób prowadzących pozarolniczą działalność gospodarczą na podstawie przepisów o działalności gospodarczej lub innych przepisów szczególnych,
  2. twórców i artystów,
  3. osób prowadzących działalność w zakresie wolnego zawodu w rozumieniu przepisów o zryczałtowanym podatku dochodowym od niektórych przychodów osiąganych przez osoby fizyczne, a także osób prowadzących działalność w zakresie wolnego zawodu, z której przychody są przychodami z działalności gospodarczej w rozumieniu przepisów o podatku dochodowym od osób fizycznych,
  4. wspólnika jednoosobowej spółki z ograniczoną odpowiedzialnością oraz wspólników spółki jawnej, komandytowej lub partnerskiej,
  5. osób prowadzących niepubliczną szkołę, placówkę lub ich zespół, na podstawie przepisów o systemie oświaty oraz osób współpracujących z osobami prowadzącymi pozarolniczą działalność,

nie może przekraczać miesięcznie kwoty 9225,75 zł (tj. 250% przeciętnego wynagrodzenia w czwartym kwartale 2012 r.).

Z dniem 1 lutego zniesione zostały dyskryminujące ograniczenia w zakresie wstępu osób niepełnosprawnych korzystających z pomocy psów do parków narodowych i rezerwatów przyrody oraz na plaże i kąpieliska. Zgodnie z nowymi przepisami osoby niepełnosprawne mają prawo wstępu do wskazanych miejsc również z psami asystującymi.
Z dniem 1 lutego 2013 r. weszła w życie ustawa z dnia 7 grudnia 2012 r. o zmianie ustawy o ochronie przyrody oraz ustawy o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. poz. 73), której celem jest zniesienie ograniczeń w zakresie wstępu osób niepełnosprawnych z psami asystującymi do parków narodowych i rezerwatów przyrody, jak również na plaże i kąpieliska.
Nowelizacja zmodyfikowała treść art. 15 ust. 1 pkt 16 ustawy z dnia 16 kwietnia 2004 r. o ochronie przyrody (Dz. U. z 2009 r. Nr 151, poz. 1220 z późn. zm.), poprzez dopuszczenie możliwości wstępu psa asystującego wraz z osobą niepełnosprawną na obszar parku narodowego oraz rezerwatu przyrody objętych ochroną ścisłą lub czynną.
Natomiast w ustawie z dnia 27 sierpnia 1997 r. o rehabilitacji zawodowej i społecznej oraz zatrudnianiu osób niepełnosprawnych (Dz. U. z 2011 r. Nr 127, poz. 721 z późn. zm.) doprecyzowano treść art. 20a ust. 1, w taki sposób, iż wynika z niego, że osoba niepełnosprawna wraz z psem asystującym ma obecnie prawo wstępu do parków narodowych i rezerwatów przyrody oraz na plaże i kąpieliska. Adam Bochentyn

W dniu 17 stycznia 2013 r. wchodzi w życie nowelizacja Kodeksu pracy oraz niektórych innych ustaw, która skraca czas oczekiwania na realizację procedur związanych z zakładaniem firmy oraz ogranicza obowiązki pracodawców.
Zgodnie z ustawą potwierdzenie nadania numeru NIP firmom rozpoczynającym działalność gospodarczą, innym niż osoby fizyczne, będzie wydawane w ciągu 3 dni, a nie 14 jak to było określone w dotychczasowych przepisach. Ponadto, nowelizacja zwalnia pracodawców z obowiązku zgłaszania do Państwowej Inspekcji Pracy i Państwowej Inspekcji Sanitarnej informacji o miejscu, rodzaju i zakresie wykonywanej działalności. Inspekcje będą pozyskiwać te dane z rejestru firm Głównego Urzędu Statystycznego i rejestru kont płatników, prowadzonego przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych.