ROZPORZĄDZENIE
MINISTRA INFRASTRUKTURY1)
z dnia 6 listopada 2008 r.
zmieniające rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie2)
(Dz. U. z dnia 13 listopada 2008 r.)
Na podstawie art. 7 ust. 2 pkt 1 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane (Dz. U. z 2006 r. Nr 156, poz. 1118, z późn. zm.3)) zarządza się, co następuje:
§ 1. W rozporządzeniu Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. Nr 75, poz. 690, z 2003 r. Nr 33, poz. 270 oraz z 2004 r. Nr 109, poz. 1156) wprowadza się następujące zmiany:
1) w § 2:
a) ust. 1 i 2 otrzymują brzmienie:
"1. Przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2.
2. Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania:
1) budynków o powierzchni użytkowej nieprzekraczającej 1.000 m2,
2) budynków o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2, o których mowa w art. 5 ust. 7 pkt 1-4 i 6 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. - Prawo budowlane
- wymagania, o których mowa w § 1, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań ekspertyzy technicznej właściwej jednostki badawczo-rozwojowej albo rzeczoznawcy budowlanego oraz do spraw zabezpieczeń przeciwpożarowych, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.",
b) po ust. 3 dodaje się ust. 3a w brzmieniu:
"3a. Przy nadbudowie, rozbudowie, przebudowie i zmianie sposobu użytkowania budynków istniejących o powierzchni użytkowej przekraczającej 1.000 m2 wymagania, o których mowa w § 1, z wyłączeniem wymagań charakterystyki energetycznej, mogą być spełnione w sposób inny niż określony w rozporządzeniu, stosownie do wskazań, o których mowa w ust. 2, uzgodnionych z właściwym komendantem wojewódzkim Państwowej Straży Pożarnej lub państwowym wojewódzkim inspektorem sanitarnym, odpowiednio do przedmiotu tej ekspertyzy.";
2) w § 118 dodaje się ust. 3 w brzmieniu:
"3. Straty ciepła na przesyle ciepłej wody użytkowej i w przewodach cyrkulacyjnych powinny być na racjonalnie niskim poziomie. Izolacja cieplna tych przewodów powinna spełniać wymagania określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.";
3) w § 133 dodaje się ust. 9 i 10 w brzmieniu:
"9. Straty ciepła na przewodach zasilających i powrotnych instalacji wodnej centralnego ogrzewania powinny być na racjonalnie niskim poziomie. Izolacja cieplna tych przewodów powinna spełniać wymagania określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.
10. Straty ciepła na przewodach ogrzewania powietrznego powinny być na racjonalnie niskim poziomie. Izolacja cieplna tych przewodów powinna spełniać wymagania określone w załączniku nr 2 do rozporządzenia.";
4) w § 150 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
"3. W instalacjach wentylacji i klimatyzacji nie należy łączyć ze sobą przewodów z pomieszczeń o różnych wymaganiach użytkowych i sanitarno-zdrowotnych. Nie dotyczy to budynków jednorodzinnych i rekreacji indywidualnej oraz wydzielonych lokali mieszkalnych lub użytkowych z indywidualną zorganizowaną wentylacją nawiewno-wywiewną.";
5) w § 151:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
"1. W instalacjach wentylacji mechanicznej ogólnej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji komfortowej o wydajności 2.000 m3/h i więcej należy stosować urządzenia do odzyskiwania ciepła z powietrza wywiewanego o skuteczności co najmniej 50 % lub recyrkulację, gdy jest to dopuszczalne. W przypadku zastosowania recyrkulacji strumień powietrza zewnętrznego nie może być mniejszy niż wynika to z wymagań higienicznych, jednak nie mniej niż 10 % powietrza nawiewanego.
Dla wentylacji technologicznej zastosowanie odzysku ciepła powinno wynikać z uwarunkowań technologicznych i rachunku ekonomicznego.",
b) dodaje się ust. 5-7 w brzmieniu:
"5. W przypadku stosowania recyrkulacji powietrza w instalacjach wentylacji mechanicznej nawiewno-wywiewnej lub klimatyzacji należy stosować układy regulacji umożliwiające w korzystnych warunkach pogodowych zwiększanie udziału powietrza zewnętrznego do 100 %.
6. Przepisu ust. 5 nie stosuje się w przypadkach, gdy zwiększanie strumienia powietrza wentylacyjnego uniemożliwiałoby dotrzymanie poziomu czystości powietrza wymaganego przez względy technologiczne.
7. Wymagań ust. 1 można nie stosować w przypadku instalacji używanych krócej niż przez 1.000 godzin w roku.";
6) w § 154:
a) ust. 1 otrzymuje brzmienie:
"1. Urządzenia i elementy wentylacji mechanicznej i klimatyzacji powinny być stosowane w sposób umożliwiający uzyskanie zakładanej jakości środowiska w pomieszczeniu przy racjonalnym zużyciu energii do ogrzewania i chłodzenia oraz energii elektrycznej.",
b) dodaje się ust. 10 i 11 w brzmieniu:
"10. Moc właściwa wentylatorów stosowanych w instalacjach wentylacyjnych i klimatyzacyjnych powinna nie przekraczać wartości określonych w poniższej tabeli:
| | Rodzaj i zastosowanie wentylatora | Maksymalna moc właściwa wentylatora [kW/(m3/s)] |
| | | |
| | | |
| | a) złożona instalacja klimatyzacji | |
| | b) prosta instalacja wentylacji | |
| | | |
| | a) złożona instalacja klimatyzacji | |
| | b) prosta instalacja wentylacji | |
| | | |
11. Dopuszcza się zwiększenie mocy właściwej wentylatora w przypadku zastosowania wybranych elementów instalacji do wartości określonej w poniższej tabeli:
| | Dodatkowe elementy instalacji wentylacyjnej lub klimatyzacyjnej | Dodatkowa moc właściwa wentylatora [kW/(m3/s)] |
| | | |
| | Dodatkowy stopień filtracji powietrza | |
| | Dodatkowy stopień filtracji powietrza z filtrami klasy H10 i wyższej | |
| | Filtry do usuwania gazowych zanieczyszczeń powietrza | |
| | Wysoko skuteczne urządzenie do odzysku ciepła (sprawność temperaturowa większa niż 90 %) | |
7) w § 155 ust. 3 otrzymuje brzmienie:
"3. W przypadku zastosowania w pomieszczeniach innego rodzaju wentylacji niż wentylacja mechaniczna nawiewna lub nawiewno-wywiewna, dopływ powietrza zewnętrznego, w ilości niezbędnej dla potrzeb wentylacyjnych, należy zapewnić przez urządzenia nawiewne umieszczane w oknach, drzwiach balkonowych lub w innych częściach przegród zewnętrznych.";
8) po § 180 dodaje się § 180a w brzmieniu:
"§ 180a. W budynku użyteczności publicznej, o którym mowa w poniższej tabeli, wartość mocy jednostkowej oświetlenia nie może przekraczać określonych wielkości dopuszczalnych:
| | Maksymalna wartość mocy jednostkowej [W/m2] |
| | |
*) Ustala się następujące klasy kryteriów: |
A - spełnianie kryteriów oświetlenia w stopniu podstawowym |
B - spełnianie kryteriów oświetlenia w stopniu rozszerzonym |
C - spełnienie kryteriów oświetlenia w stopniu pełnym z uwzględnieniem komunikacji wizualnej |
9) § 321 otrzymuje brzmienie:
"§ 321. 1. Na wewnętrznej powierzchni nieprzezroczystej przegrody zewnętrznej nie może występować kondensacja pary wodnej umożliwiająca rozwój grzybów pleśniowych.
2. We wnętrzu przegrody, o której mowa w ust. 1, nie może występować narastające w kolejnych latach zawilgocenie spowodowane kondensacją pary wodnej.
3. Warunki określone w ust. 1 i 2 uważa się za spełnione, jeśli przegrody odpowiadają wymaganiom określonym w pkt 2.2.4. załącznika nr 2 do rozporządzenia.";
10) § 328 i 329 otrzymują brzmienie:
"§ 328. 1. Budynek i jego instalacje ogrzewcze, wentylacyjne i klimatyzacyjne, ciepłej wody użytkowej, a w przypadku budynku użyteczności publicznej również oświetlenia wbudowanego, powinny być zaprojektowane i wykonane w taki sposób, aby ilość ciepła, chłodu i energii elektrycznej, potrzebnych do użytkowania budynku zgodnie z jego przeznaczeniem, można było utrzymać na racjonalnie niskim poziomie.
2. Budynek powinien być zaprojektowany i wykonany w taki sposób, aby ograniczyć ryzyko przegrzewania budynku w okresie letnim.
§ 329. 1. Wymaganie określone w § 328 ust. 1 uznaje się za spełnione dla budynku mieszkalnego, jeżeli:
1) przegrody zewnętrzne budynku oraz technika instalacyjna odpowiadają wymaganiom izolacyjności cieplnej oraz powierzchnia okien spełnia wymagania określone w pkt 2.1. załącznika nr 2 do rozporządzenia, przy czym dla budynku przebudowywanego dopuszcza się zwiększenie średniego współczynnika przenikania ciepła osłony budynku o nie więcej niż 15 % w porównaniu z budynkiem nowym o takiej samej geometrii i sposobie użytkowania, lub
2) wartość wskaźnika EP [kWh/(m2· rok)] określającego roczne obliczeniowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, wentylacji i przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz chłodzenia jest mniejsza od wartości granicznych określonych odpowiednio w ust. 3 pkt 1 i 2, a także jeżeli przegrody zewnętrzne budynku odpowiadają przynajmniej wymaganiom izolacyjności cieplnej niezbędnej dla zabezpieczenia przed kondensacją pary wodnej, określonym w pkt 2.2. załącznika nr 2 do rozporządzenia, przy czym dla budynku przebudowywanego dopuszcza się zwiększenie wskaźnika EP o nie więcej niż 15 % w porównaniu z budynkiem nowym o takiej samej geometrii i sposobie użytkowania.
2. Wymaganie określone w § 328 ust. 1 uznaje się za spełnione dla budynku użyteczności publicznej, zamieszkania zbiorowego, budynku produkcyjnego, magazynowego i gospodarczego, jeżeli:
1) przegrody zewnętrzne budynku oraz technika instalacyjna odpowiadają wymaganiom izolacyjności cieplnej oraz powierzchnia okien spełnia wymagania określone w pkt 2.1. załącznika nr 2 do rozporządzenia, przy czym dla budynku przebudowywanego dopuszcza się zwiększenie średniego współczynnika przenikania ciepła osłony budynku o nie więcej niż 15 % w porównaniu z budynkiem nowym o takiej samej geometrii i sposobie użytkowania, lub
2) wartość wskaźnika EP [kWh/(m2 · rok)] określającego roczne obliczeniowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, wentylacji i chłodzenia oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej i oświetlenia wbudowanego jest mniejsza od wartości granicznej określonej w ust. 3 pkt 3, a także jeżeli przegrody zewnętrzne budynku odpowiadają przynajmniej wymaganiom izolacyjności cieplnej niezbędnej dla zabezpieczenia przed kondensacją pary wodnej, określonym w pkt 2.2. załącznika nr 2 do rozporządzenia, przy czym dla budynku przebudowywanego dopuszcza się zwiększenie wskaźnika EP o nie więcej niż 15 % w porównaniu z budynkiem nowym o takiej samej geometrii i sposobie użytkowania.
3. Maksymalne wartości EP rocznego wskaźnika obliczeniowego zapotrzebowania na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, wentylacji i przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz chłodzenia, w zależności od współczynnika kształtu budynku A/Ve, wynoszą:
1) w budynkach mieszkalnych do ogrzewania i wentylacji oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej (EPH+W) w ciągu roku:
a) dla A/Ve ≤ 0,2; EPH+W = 73 + ∆ EP; [kWh/(m2 · rok)],
b) dla 0,2 ≤ A/Ve ≤ 1,05; EPH+W = 55 + 90 · (A/Ve) + ∆ EP; [kWh/(m2 · rok)],
c) dla A/Ve ≥ 1,05; EPH+W = 149,5 + ∆ EP; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
∆ EP = ∆ EPW - dodatek na jednostkowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do przygotowania ciepłej wody użytkowej w ciągu roku,
∆ EPW = 7.800/(300 + 0,1 · Af); [kWh/(m2 · rok)],
A - jest sumą pól powierzchni wszystkich przegród budynku, oddzielających część ogrzewaną budynku od powietrza zewnętrznego, gruntu i przyległych pomieszczeń nieogrzewanych, liczoną po obrysie zewnętrznym,
Ve - jest kubaturą ogrzewanej części budynku, pomniejszoną o podcienia, balkony, loggie, galerie itp., liczoną po obrysie zewnętrznym,
Af - powierzchnia użytkowa ogrzewana budynku (lokalu);
2) w budynkach mieszkalnych do ogrzewania, wentylacji i chłodzenia oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej (EPHC+W) w ciągu roku:
EPHC+W = EPH+W + (5 + 15 · Aw,e/Af) (1 - 0,2 · A/Ve) · Af,c/Af; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
EPH+W - wartości według zależności podanej w pkt 1,
Aw,e - powierzchnia ścian zewnętrznych budynku, liczona po obrysie zewnętrznym,
Af,c - powierzchnia użytkowa chłodzona budynku (lokalu),
Af - powierzchnia użytkowa ogrzewana budynku (lokalu),
Ve - jest kubaturą ogrzewanej części budynku, pomniejszoną o podcienia, balkony, loggie, galerie itp., liczoną po obrysie zewnętrznym;
3) w budynkach zamieszkania zbiorowego, użyteczności publicznej i produkcyjnych do ogrzewania, wentylacji i chłodzenia oraz przygotowania ciepłej wody użytkowej i oświetlenia wbudowanego (EPHC+W+L) w ciągu roku:
EPHC+W+L = EPH+W + (10 + 60 · Aw,e/Af) (1 - 0,2 · A/Ve) · Af,c/Af; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
Aw,e - powierzchnia ścian zewnętrznych budynku, liczona po obrysie zewnętrznym,
Af,c - powierzchnia użytkowa chłodzona budynku (lokalu),
EPH+W - wartości według zależności określonej w pkt 1, przy czym ∆ EP = EPW + EPL,
EPW - dodatek na jednostkowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do przygotowania ciepłej wody użytkowej w ciągu roku; dla budynku z wydzielonymi częściami o różnych funkcjach użytkowych wyznacza się wartość średnią EPW dla całego budynku, przy czym:
EPW = 1,56 · 19,10 · VCW · bt/a1; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
VCW - jednostkowe dobowe zużycie ciepłej wody użytkowej [dm3/((j.o.) · doba)] należy przyjmować z założeń projektowych,
a1 - udział powierzchni Af na jednostkę odniesienia (j.o.), najczęściej na osobę [m2/(j.o.)], należy przyjmować z założeń projektowych,
bt - bezwymiarowy czas użytkowania w ciągu roku systemu ciepłej wody użytkowej należy przyjmować z założeń projektowych.
W przypadku braku wartości w założeniach projektowych, należy je przyjmować według poniższej tabeli:
| | | Dobowe zużycie ciepłej wody użytkowej VCW [dm3/((j.o.) · doba)] | Udział powierzchni użytkowej na osobę a1[m2/(j.o.)] | Bezwymiarowy czas użytkowania bt[dni/rok] |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | | | | |
| | Dworce kolejowe, autobusowe, lotnicze | | | |
| | | | | |
EPL - dodatek na jednostkowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do oświetlenia wbudowanego w ciągu roku (dotyczy budynków użyteczności publicznej); dla budynku z wydzielonymi częściami o różnych funkcjach użytkowych wyznacza się wartość średnią EPL dla całego budynku, przy czym:
EPL = 2,7 · PN · t0/1.000; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
PN - moc elektryczną referencyjną [W/m2] należy przyjmować z założeń projektowych,
t0 - czas użytkowania oświetlenia [h/rok] należy przyjmować z założeń projektowych.
W przypadku braku wartości w założeniach projektowych, należy je przyjmować według poniższej tabeli:
| | | Moc elektryczna referencyjna PN[W/m2] | Czas użytkowania oświetlenia t0[h/rok] |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | | | |
| | Dworce kolejowe, autobusowe, lotnicze | | |
| | | | |
| | | | |
uwaga: jeżeli występuje w danym budynku tylko ogrzewanie i wentylacja, to wyznacza się jedynie EPH+W, podobnie postępuje się w innych sytuacjach - gdy nie wszystkie rodzaje instalacji występują;
4) jeżeli w budynku występują różne funkcje użytkowe, to wyznacza się średnią wartość wskaźnika EP m według ogólnej zależności:
EPm = Σi (EPi · Af,i) / Σi Af,i; [kWh/(m2 · rok)]
gdzie:
EPi - wartość wskaźnika określającego roczne obliczeniowe zapotrzebowanie na nieodnawialną energię pierwotną do ogrzewania, wentylacji i przygotowania ciepłej wody użytkowej oraz chłodzenia, dla części budynku o jednolitej funkcji użytkowej,
Af,i - powierzchnia użytkowa ogrzewana (chłodzona) części budynku o jednolitej funkcji użytkowej.
4. Wymagania określone w § 328 ust. 2 uznaje się za spełnione, jeżeli okna oraz inne przegrody przeszklone i przezroczyste odpowiadają przynajmniej wymaganiom określonym w pkt 2.1.4. załącznika nr 2 do rozporządzenia.";
11) w załączniku nr 1 do rozporządzenia:
a) lp. 20 otrzymuje brzmienie:
| | | | Cieplne właściwości użytkowe okien, drzwi i żaluzji - Obliczanie współczynnika przenikania ciepła - Część 1: Postanowienia ogólne | |
| | | | Cieplne właściwości użytkowe okien, drzwi i żaluzji - Obliczanie współczynnika przenikania ciepła- Część 2: Metoda komputerowa dla ram | |
| | | | Instalacje ogrzewcze w budynkach - Metoda obliczania projektowego obciążenia cieplnego | |
| | | | (do 31 grudnia 2008 r. dopuszcza się stosowanie PN-B-03406:1994 Ogrzewnictwo - Obliczanie zapotrzebowania na ciepło pomieszczeń o kubaturze do 600 m3) | |
b) lp. 57-59 uchyla się,
c) lp. 60 otrzymuje brzmienie:
| | Załącznik nr 2 do rozporządzenia pkt 2.2.1.-2.2.4. | | Cieplno-wilgotnościowe właściwości komponentów budowlanych i elementów budynku - Temperatura powierzchni wewnętrznej konieczna do uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchni i kondensacja międzywarstwowa - Metody obliczania | |
12) załącznik nr 2 do rozporządzenia "Wymagania izolacyjności cieplnej i inne wymagania związane z oszczędnością energii" otrzymuje brzmienie określone w załączniku do niniejszego rozporządzenia.
§ 2. Rozporządzenie wchodzi w życie z dniem 1 stycznia 2009 r.
______
1) Minister Infrastruktury kieruje działem administracji rządowej - budownictwo, gospodarka przestrzenna i mieszkaniowa, na podstawie § 1 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów z dnia 16 listopada 2007 r. w sprawie szczegółowego zakresu działania Ministra Infrastruktury (Dz. U. Nr 216, poz. 1594).
2) Niniejsze rozporządzenie dokonuje w zakresie swojej regulacji wdrożenia dyrektywy 2002/91/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 16 grudnia 2002 r. w sprawie charakterystyki energetycznej budynków (Dz. Urz. UE L 1 z 04.01.2003, str. 65; Dz. Urz. UE Polskie wydanie specjalne, rozdz. 12, tom 2, str. 168).
3) Zmiany tekstu jednolitego wymienionej ustawy zostały ogłoszone w Dz. U. z 2006 r. Nr 170, poz. 1217, z 2007 r. Nr 88, poz. 587, Nr 99, poz. 665, Nr 127, poz. 880, Nr 191, poz. 1373 i Nr 247, poz. 1844 oraz z 2008 r. Nr 145, poz. 914 i Nr 199, poz. 1227.
Załącznik Nr 2
WYMAGANIA IZOLACYJNOŚCI CIEPLNEJ I INNE WYMAGANIA ZWIĄZANE Z OSZCZĘDNOŚCIĄ ENERGII
1. Izolacyjność cieplna przegród i podłóg na gruncie
1.1. Wartości współczynnika przenikania ciepła U ścian, stropów i stropodachów, obliczone zgodnie z Polskimi Normami dotyczącymi obliczania oporu cieplnego i współczynnika przenikania ciepła, nie mogą być większe niż wartości U(max) określone w tabelach:
Budynek mieszkalny i zamieszkania zbiorowego
| | Rodzaj przegrody i temperatura w pomieszczeniu | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 · K)] |
| | | |
| | Ściany zewnętrzne (stykające się z powietrzem zewnętrznym, niezależnie od rodzaju ściany): | |
| | | |
| | | |
| | Ściany wewnętrzne pomiędzy pomieszczeniami ogrzewanymi a nieogrzewanymi, klatkami schodowymi lub korytarzami | |
| | Ściany przyległe do szczelin dylatacyjnych o szerokości: | |
| | a) do 5 cm, trwale zamkniętych i wypełnionych izolacją cieplną na głębokości co najmniej 20 cm | |
| | b) powyżej 5 cm, niezależnie od przyjętego sposobu zamknięcia i zaizolowania szczeliny | |
| | Ściany nieogrzewanych kondygnacji podziemnych | |
| | Dachy, stropodachy i stropy pod nieogrzewanymi poddaszami lub nad przejazdami: | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | Stropy nad piwnicami nieogrzewanymi i zamkniętymi przestrzeniami podpodłogowymi, podłogi na gruncie | |
| | Stropy nad ogrzewanymi kondygnacjami podziemnymi | |
| | Ściany wewnętrzne oddzielające pomieszczenie ogrzewane od nieogrzewanego | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia. |
Budynek użyteczności publicznej
| | Rodzaj przegrody i temperatura w pomieszczeniu | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 ·K)] |
| | | |
| | Ściany zewnętrzne (stykające się z powietrzem zewnętrznym, niezależnie od rodzaju ściany): | |
| | | |
| | | |
| | Ściany wewnętrzne między pomieszczeniami ogrzewanymi a klatkami schodowymi lub korytarzami | |
| | Ściany przylegające do szczelin dylatacyjnych o szerokości: | |
| | a) do 5 cm, trwale zamkniętych i wypełnionych izolacją cieplną na głębokość co najmniej 20 cm | |
| | b) powyżej 5 cm, niezależnie od przyjętego sposobu zamknięcia i zaizolowania szczeliny | |
| | Ściany nieogrzewanych kondygnacji podziemnych | |
| | Dachy, stropodachy i stropy pod nieogrzewanymi poddaszami lub nad przejazdami: | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | Stropy nad nieogrzewanymi kondygnacjami podziemnymi i zamkniętymi przestrzeniami podpodłogowymi, posadzki na gruncie | |
| | Stropy nad piwnicami ogrzewanymi | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia. *) Jeżeli przy drzwiach wejściowych do budynku nie ma przedsionka, to wartość współczynnika U ściany wewnętrznej przy klatce schodowej na parterze nie powinna być większa niż 1,0 W/(m2 · K). |
Budynek produkcyjny, magazynowy i gospodarczy
| | Rodzaj przegrody i temperatura w pomieszczeniu | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 · K ] |
| | | |
| | Ściany zewnętrzne (stykające się z powietrzem zewnętrznym, niezależnie od rodzaju ściany): | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | | |
| | Ściany wewnętrzne i stropy międzykondygnacyjne: | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < Δti ≤ 16 °C | |
| | | |
| | Dachy, stropodachy i stropy pod nieogrzewanymi poddaszami lub nad przejazdami: | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | | |
| | Stropy nad nieogrzewanymi kondygnacjami podziemnymi i zamkniętymi przestrzeniami podpodłogowymi, posadzki na gruncie: | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | | |
| | Stropy nad piwnicami ogrzewanymi | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia lub określana indywidualnie w projekcie technologicznym. Δti - Różnica temperatur obliczeniowych w pomieszczeniach. |
1.2. Wartości współczynnika przenikania ciepła U okien, drzwi balkonowych i drzwi zewnętrznych nie mogą być większe niż wartości U(max) określone w tabelach:
Budynek mieszkalny i zamieszkania zbiorowego
| | Okna, drzwi balkonowe i drzwi zewnętrzne | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 · K)] |
| | | |
| | Okna (z wyjątkiem połaciowych), drzwi balkonowe i powierzchnie przezroczyste nieotwieralne w pomieszczeniach o ti ≥ 16 °C: | |
| | a) w I, II i III strefie klimatycznej | |
| | b) w IV i V strefie klimatycznej | |
| | Okna połaciowe (bez względu na strefę klimatyczną) w pomieszczeniach o ti ≤ 16 °C | |
| | Okna w ścianach oddzielających pomieszczenia ogrzewane od nieogrzewanych | |
| | Okna pomieszczeń piwnicznych i poddaszy nieogrzewanych oraz nad klatkami schodowymi nieogrzewanymi | |
| | Drzwi zewnętrzne wejściowe | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia. |
Budynek użyteczności publicznej
| | Okna, drzwi balkonowe, świetliki i drzwi zewnętrzne | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 · K)] |
| | | |
| | Okna (z wyjątkiem połaciowych), drzwi balkonowe i powierzchnie przezroczyste nieotwieralne (fasady): | |
| | | |
| | b) przy 8 °C < ti ≤ 16 °C | |
| | | |
| | Okna połaciowe i świetliki | |
| | Okna i drzwi balkonowe w pomieszczeniach o szczególnych wymaganiach higienicznych (pomieszczenia przeznaczone na stały pobyt ludzi w szpitalach, żłobkach i przedszkolach) | |
| | Okna pomieszczeń piwnicznych i poddaszy nieogrzewanych oraz świetliki nad klatkami schodowymi nieogrzewanymi | |
| | Drzwi zewnętrzne wejściowe do budynków | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia. |
Budynek produkcyjny, magazynowy i gospodarczy
| | Okna, świetliki, drzwi i wrota | Współczynnik przenikania ciepła U(max) [W/(m2 · K)] |
| | | |
| | Okna (z wyjątkiem połaciowych), drzwi balkonowe i powierzchnie przezroczyste nieotwieralne w pomieszczeniach o ti ≥ 16 °C: | |
| | a) w I, II i III strefie klimatycznej | |
| | b) w IV i V strefie klimatycznej | |
| | Okna połaciowe (bez względu na strefę klimatyczną) w pomieszczeniach o ti > 16 °C | |
| | Okna w ścianach oddzielających pomieszczenia ogrzewane od nieogrzewanych | |
| | Drzwi i wrota w przegrodach zewnętrznych | |
ti - Temperatura obliczeniowa w pomieszczeniu zgodnie z § 134 ust. 2 rozporządzenia. |
1.3. Dopuszcza się dla budynku produkcyjnego, magazynowego i gospodarczego większe wartości współczynnika U niż U (max) określone w pkt 1.1. i 1.2., jeśli uzasadnia to rachunek efektywności ekonomicznej inwestycji, obejmujący koszt budowy i eksploatacji budynku.
1.4. W budynku mieszkalnym, budynku zamieszkania zbiorowego, budynku użyteczności publicznej, a także budynku produkcyjnym, magazynowym i gospodarczym podłoga na gruncie w ogrzewanym pomieszczeniu powinna mieć izolację cieplną obwodową z materiału izolacyjnego w postaci warstwy o oporze cieplnym co najmniej 2,0 (m2 · K)/W, przy czym opór cieplny warstw podłogowych oblicza się zgodnie z Polską Normą dotyczącą obliczania oporu cieplnego i współczynnika przenikania ciepła.
1.5. Izolacja cieplna przewodów rozdzielczych i komponentów w instalacjach centralnego ogrzewania, ciepłej wody użytkowej (w tym przewodów cyrkulacyjnych), instalacji chłodu i ogrzewania powietrznego powinna spełniać następujące wymagania minimalne określone w poniższej tabeli:
Wymagania izolacji cieplnej przewodów i komponentów
| | Rodzaj przewodu lub komponentu | Minimalna grubość izolacji cieplnej (materiał 0,035 W/(m · K)1) |
| | Średnica wewnętrzna do 22 mm | |
| | Średnica wewnętrzna od 22 do 35 mm | |
| | Średnica wewnętrzna od 35 do 100 mm | równa średnicy wewnętrznej rury |
| | Średnica wewnętrzna ponad 100 mm | |
| | Przewody i armatura wg poz. 1-4 przechodzące przez ściany lub stropy, skrzyżowania przewodów | |
| | Przewody ogrzewań centralnych wg poz. 1 -4, ułożone w komponentach budowlanych między ogrzewanymi pomieszczeniami różnych użytkowników | |
| | Przewody wg poz. 6 ułożone w podłodze | |
| | Przewody ogrzewania powietrznego (ułożone wewnątrz izolacji cieplnej budynku) | |
| | Przewody ogrzewania powietrznego (ułożone na zewnątrz izolacji cieplnej budynku) | |
| | Przewody instalacji wody lodowej prowadzone wewnątrz budynku2) | |
| | Przewody instalacji wody lodowej prowadzone na zewnątrz budynku2) | |
Uwaga:
1) przy zastosowaniu materiału izolacyjnego o innym współczynniku przenikania ciepła niż podano w tabeli należy odpowiednio skorygować grubość warstwy izolacyjnej,
2) izolacja cieplna wykonana jako powietrznoszczelna.
2. Inne wymagania związane z oszczędnością energii
2.1. Powierzchnia okien.
2.1.1. W budynku mieszkalnym i zamieszkania zbiorowego pole powierzchni A0, wyrażone w m2, okien oraz przegród szklanych i przezroczystych, o współczynniku przenikania ciepła nie mniejszym niż 1,5 W/(m2 · K), obliczone według ich wymiarów modularnych, nie może być większe niż wartość A0max obliczone według wzoru:
A0max = 0,15 Az + 0,03 Aw
gdzie:
Az - jest sumą pól powierzchni rzutu poziomego wszystkich kondygnacji nadziemnych (w zewnętrznym obrysie budynku) w pasie o szerokości 5 m wzdłuż ścian zewnętrznych,
Aw - jest sumą pól powierzchni pozostałej części rzutu poziomego wszystkich kondygnacji po odjęciu Az.
2.1.2. W budynku użyteczności publicznej pole powierzchni A0, wyrażone w m2, okien oraz przegród szklanych i przezroczystych, o współczynniku przenikania ciepła nie mniejszym niż 1,5 W/(m2 · K), obliczone według ich wymiarów modularnych, nie może być większe niż wartość A0max obliczona według wzoru określonego w pkt 2.1.1., jeśli nie jest to sprzeczne z warunkami dotyczącymi zapewnienia niezbędnego oświetlenia światłem dziennym, określonymi w § 57 rozporządzenia.
2.1.3. W budynku produkcyjnym, magazynowym i gospodarczym łączne pole powierzchni okien oraz ścian szklanych w stosunku do powierzchni całej elewacji nie może być większe niż:
1) w budynku jednokondygnacyjnym (halowym) - 15%;
2) w budynku wielokondygnacyjnym - 30 %.
2.1.4. We wszystkich rodzajach budynków współczynnik przepuszczalności energii całkowitej okna oraz przegród szklanych i przezroczystych gc liczony według wzoru:
gc = fc · gG
gdzie:
gG - współczynnik przepuszczalności energii całkowitej dla rodzaju oszklenia,
fc - współczynnik korekcyjny redukcji promieniowania ze względu na zastosowane urządzenia przeciwsłoneczne,
nie może być większy niż 0,5, z wyłączeniem okien oraz przegród szklanych i przezroczystych, których udział fG w powierzchni ściany jest większy niż 50 % powierzchni ściany - wówczas należy spełnić poniższą zależność:
gc · fG ≤ 0,25
gdzie:
fG - udział powierzchni okien oraz przegród szklanych i przezroczystych w powierzchni ściany.
2.1.5. Wartości współczynnika przepuszczalności energii całkowitej dla rodzaju oszklenia określa poniższa tabela:
| | | Współczynnik gG przepuszczalności energii całkowitej |
| | | |
| | | |
| | | |
| | Podwójnie szklone z powłoką selektywną | |
| | | |
| | Potrójnie szklone z powłoką selektywną | |
| | | |
2.1.6. Wartości współczynnika korekcyjnego redukcji promieniowania ze względu na zastosowane urządzenia przeciwsłoneczne określa poniższa tabela:
| | | | Współczynnik korekcyjny redukcji promieniowania fc |
| | | | współczynnik przepuszczalności | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | | | | | |
| | Tkaniny z powłoką aluminiową | | | | |
2.1.7. Pkt 2.1.4. nie stosuje się w odniesieniu do powierzchni pionowych oraz powierzchni nachylonych więcej niż 60 stopni do poziomu, skierowanych w kierunkach od północno-zachodniego do północno-wschodniego (kierunek północy +/- 45 stopni), okien chronionych przed promieniowaniem słonecznym przez sztuczną przegrodę lub naturalną przegrodę budowlaną oraz do okien o powierzchni mniejszej niż 0,5 m2.
2.2. Warunki spełnienia wymagań dotyczących powierzchniowej kondensacji pary wodnej.
2.2.1. W celu zachowania warunku, o którym mowa w § 321 ust. 1 rozporządzenia, w odniesieniu do przegród zewnętrznych budynków mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego, użyteczności publicznej i produkcyjnych, rozwiązania przegród zewnętrznych i ich węzłów konstrukcyjnych powinny charakteryzować się współczynnikiem temperaturowym fRsi o wartości nie mniejszej niż wymagana wartość krytyczna, obliczona zgodnie z Polską Normą dotyczącą metody obliczania temperatury powierzchni wewnętrznej koniecznej do uniknięcia krytycznej wilgotności powierzchni i kondensacji międzywarstwowej.
2.2.2. Wymaganą wartość krytyczną współczynnika temperaturowego fRsi w pomieszczeniach ogrzewanych do temperatury co najmniej 20 °C w budynkach mieszkalnych, zamieszkania zbiorowego i użyteczności publicznej należy określać według rozdziału 5 Polskiej Normy, o której mowa w pkt 2.2.1., przy założeniu, że średnia miesięczna wartość wilgotności względnej powietrza wewnętrznego jest równa φ = 50 %, przy czym dopuszcza się przyjmowanie wymaganej wartości tego współczynnika równej 0,72.
2.2.3. Wartość współczynnika temperaturowego charakteryzującego zastosowane rozwiązanie konstrukcyjno-materiałowe należy obliczać:
1) dla przegrody - według Polskiej Normy, o której mowa w pkt 2.2.1.;
2) dla mostków cieplnych:
a) przy zastosowaniu przestrzennego modelu przegrody - według Polskiej Normy dotyczącej obliczania strumieni cieplnych i temperatury powierzchni, lub
b) metodą uproszczoną - według Polskiej Normy dotyczącej obliczania strumieni cieplnych i temperatury powierzchni, korzystając z katalogów mostków cieplnych.
2.2.4. Sprawdzenie warunku, o którym mowa w § 321 ust. 3 rozporządzenia, należy przeprowadzać według rozdziału 6 Polskiej Normy, o której mowa w pkt 2.2.1. Nie dotyczy to przegród, w odniesieniu do których praktyka wykazała, że zjawisko kondensacji wewnętrznej w tych przegrodach nie występuje, jak na przykład murowane ściany jednowarstwowe.
2.2.5. Dopuszcza się kondensację pary wodnej, o której mowa w § 321 ust. 2 rozporządzenia, wewnątrz przegrody w okresie zimowym, o ile struktura przegrody umożliwi wyparowanie kondensatu w okresie letnim i nie nastąpi przy tym degradacja materiałów budowlanych przegrody na skutek tej kondensacji.
2.3. Szczelność na przenikanie powietrza.
2.3.1. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego, budynku użyteczności publicznej, a także w budynku produkcyjnym przegrody zewnętrzne nieprzezroczyste, złącza między przegrodami i częściami przegród oraz połączenia okien z ościeżami należy projektować i wykonywać pod kątem osiągnięcia ich całkowitej szczelności na przenikanie powietrza.
2.3.2. W budynku mieszkalnym, zamieszkania zbiorowego i budynku użyteczności publicznej współczynnik infiltracji powietrza dla otwieranych okien i drzwi balkonowych powinien wynosić nie więcej niż 0,3 m3/(m · h · daPa2/3), z zastrzeżeniem § 155 ust. 3 i 4 rozporządzenia.
Zaleca się przeprowadzenie sprawdzenia szczelności powietrznej budynku. Wymagana szczelność wynosi:
1) budynki z wentylacją grawitacyjną - n50 ≤ 3,0 h-1;
2) budynki z wentylacją mechaniczną - n50 ≤ 1,5 h-1.